Copyright law and AI: consultations on access to training data

English summary: 

We have submitted our position to the Polish Ministry of Culture and National Heritage regarding the potential revision of the Directive on Copyright in the Digital Single Market (the DSM Directive). This is part of the review process initiated by the European Commission to assess the outcomes of the Directive. From the perspective of the AI Chamber, the most important issue is expanding the ability to develop AI models based on current copyright exceptions in the DSM Directive (articles 3 and 4).

The results of this consultation will inform any potential decisions by the European Commission on whether legislative changes are necessary. This makes the process highly significant for the future of the Polish AI ecosystem, as well as for the broader research and development sector. Without robust legal protections for AI training we cannot hope to successfully develop our own AI models.

We will continue to engage with the national and EU level institutions on this crucial topic. 

Polish version: 

Prawo autorskie a AI: konsultacje w sprawie dostępu do danych treningowych

Przekazaliśmy do Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego nasze stanowisko w sprawie potencjalnej rewizji dyrektywy o prawie autorskim na jednolitym rynku cyfrowym (dyrektywa DSM). Jest to element procesu przeglądu funkcjonowania Dyrektywy, który zapoczątkowała Komisja Europejska. Z punktu widzenia AI Chamber najbardziej istotną kwestią jest tu rozszerzenie możliwości tworzenia własnych modeli AI na podstawie wyjątków od prawa autorskiego.

Wyniki tych konsultacji posłużą do podjęcia ewentualnych decyzji co do konieczności zmiany przepisów, co stanowi o ich wadze dla przyszłości polskiego ekosystemu AI, ale także szeroko pojętego sektora badań i rozwoju.

Dlaczego wyjątki na rzecz TDM (eksploracji tekstów i danych – czyli ich analizy w celu zbudowania modelu) są tak ważne? TDM służy nie tylko do tworzenia wielkich modeli językowych, na których koncentruje się publiczna dyskusja. To fundament wielu różnorodnych technologii, które zmieniają życie: od syntezy mowy (ElevenLabs), przez tłumaczenie języka migowego (MIGAM), aż po diagnostykę medyczną (MIM Fertility, SiDLY). Bez swobodnego dostępu do danych polscy badacze i polskie firmy nie zmniejszą dystansu do globalnej konkurencji, która cieszy się bardziej prorozwojowym otoczeniem prawnym.

Kluczowe punkty naszego stanowiska:

• Konieczna jest pilna poprawa wadliwej implementacji art. 3 Dyrektywy w art. 26² ustaw o prawie autorskim. Obecne polskie przepisy zbyt wąsko definiują uprawnione podmioty badawcze, a co gorsza wykluczają odpłatną współpracę (np. badania zlecone) co uderza we współpracę nauki z biznesem. 
• Postulujemy wprowadzenie uniwersalnego i obowiązkowego w UE wyjątku dla badań naukowych, który obejmować powinien także TDM. Różnice w krajowych regulacjach w tym zakresie utrudniają współpracę transgraniczną.
• Ochrona innowacji: Idealnym rozwiązaniem byłoby objęcie wszystkich aktów TDM jednym, szerokim wyjątkiem, likwidując sztuczny podział na wyjątek badawczy i komercyjny. Jak program minimum opowiadamy się za utrzymaniem obecnego zakresu wyjątków, w tym mechanizmu opt-out dla komercyjnego TDM (art. 4 DSM).
• Skupienie na efektach: Ewentualna odpowiedzialność za naruszenia prawa autorskiego powinna dotyczyć wytworów wyjściowych systemu AI (output), a nie samego procesu trenowania modeli na legalnie dostępnych treściach. Pozwala to zabezpieczyć interesy dostawców treści, nie blokując rozwoju technologii. 
• Postulujemy walkę z „efektem mrożącym”: Niejasne komunikaty organizacji zbiorowego zarządzania wprowadzają twórców w błąd i hamują rozwój rynku.

To dopiero początek procesu i w nadchodzących miesiącach KE przeprowadzi w tym zakresie szersze konsultacje. Deklarujemy pełną gotowość do dalszego dialogu z Ministerstwem w ramach tego procesu. Chcemy prawa, które sprawiedliwie wynagradza twórców, nie blokując przy tym rozwoju nowoczesnych technologii w Polsce. Od tego zależy nie tylko los naszej gospodarki i dobrobyt, ale także nasza niezależność.

#AI #TechPolicy #DSM #TDM #Innovation #AIChamber #PolandTech